Wakacyjne superfoods

Upał, targ i pełne skrzynki owoców. W lipcu trudno przejść obok nich obojętnie, a przy okazji dostajesz sporo składników odżywczych. Poniżej sprawdzasz, które sezonowe produkty często nazywa się wakacyjnymi superfoods i co dokładnie w nich siedzi.
Czym są superfoods i czy to naukowy termin?
Superfoods to nieprzetworzone produkty pochodzenia naturalnego, które mają dużo składników odżywczych. Stąd skojarzenie z "supermocami". Nie istnieje jedna, oficjalna definicja tego słowa. W zależności od źródła na liście znajdziesz inne produkty.
Wszystkie opisy łączy jedno. Mówimy o jedzeniu bogatym w składniki o działaniu prozdrowotnym. To raczej hasło niż termin z podręcznika, dlatego traktuj je jak wygodną etykietę, a nie gwarancję.
Dobra wiadomość jest taka, że latem nie musisz szukać egzotycznych proszków. Sporo "superfoods" rośnie obok, a w sezonie leży na straganie. Zacznijmy od owoców, bo to one najlepiej pasują do upałów.
Wakacyjne superfoods: owoce
Przy wysokiej temperaturze sięgasz po coś soczystego i orzeźwiającego. Owoce jagodowe pasują tu idealnie. Mają mało kalorii, sporo błonnika i dużo związków o działaniu antyoksydacyjnym. Antyoksydanty, czyli przeciwutleniacze, chronią komórki przed stresem oksydacyjnym. Stres oksydacyjny to uszkodzenia, które w organizmie robią tzw. wolne rodniki. Poniżej zobaczysz, które owoce dostarczają ich najwięcej.

Czarne porzeczki
Garść czarnych porzeczek to tylko około 35 kcal. Do tego dostajesz około 8 g błonnika pokarmowego. Błonnik pomaga utrzymać prawidłową masę ciała i przeciwdziała zaparciom. Wiąże się też z korzystniejszą gospodarką lipidową i węglowodanową oraz mniejszym ryzykiem raka jelita grubego. Porzeczki mają także sporo witaminy C i flawonoidów. Oba składniki zaliczamy do antyoksydantów. Dodatkowo owoce dostarczają wapnia, około 39 mg na 100 g. To nie jest ilość, która zastąpi nabiał, ale miły dodatek.

Maliny
Garść malin to około 30 kcal. Mają około 7 g błonnika na 100 g, a do tego witaminę C i flawonoidy. Znajdziesz w nich również potas i witaminy z grupy B. Potas bierze udział w prawidłowej gospodarce wodno-elektrolitowej, czyli w utrzymywaniu właściwej ilości wody i soli w organizmie. W upały ma to szczególne znaczenie, bo przez pot tracisz więcej płynów.

Czarne jagody
Garść czarnych jagód to około 26 kcal. Mają mniej błonnika niż porzeczki i maliny, około 3 g na 100 g. Nie znaczy to, że wypadają słabiej. Ich atutem są antocyjany. W 100 g jagód znajdziesz 300-700 mg tych związków. Antocyjany pomagają hamować zmiany, które powstają w wyniku stresu oksydacyjnego. Wiąże się je z mniejszym ryzykiem chorób układu krążenia i chorób neurodegeneracyjnych (czyli związanych z postępującym uszkodzeniem układu nerwowego). Mogą też opóźniać procesy starzenia.

Aronia
Aronia pojawia się na listach wakacyjnych superfoods bardzo często. Garść to tylko około 20 kcal. Owoc jest dobrym źródłem witaminy C i antocyjanów. Dostarcza też składników mineralnych, między innymi potasu i fosforu.
Owoce w pigułce
| Owoc | Kalorie w garści (orientacyjnie) | Błonnik na 100 g | Co wyróżnia |
|---|---|---|---|
| Czarne porzeczki | ok. 35 kcal | ok. 8 g | witamina C, flawonoidy, wapń |
| Maliny | ok. 30 kcal | ok. 7 g | potas, witaminy z grupy B |
| Czarne jagody | ok. 26 kcal | ok. 3 g | antocyjany (300-700 mg na 100 g) |
| Aronia | ok. 20 kcal | - | witamina C, antocyjany, potas, fosfor |
Wielkość garści bywa różna, więc traktuj te wartości jako punkt odniesienia. Lato daje jednak więcej niż owoce. Przejdźmy do warzyw.
Sprawdź, czy dowozimy do Ciebie
Wpisz kod pocztowy i miasto, aby dowiedzieć się, czy dowozimy do Twojej lokalizacji
Inne wakacyjne superfoods: warzywa na talerzu
Owoce to dopiero początek listy. Sezon przynosi także warzywa, które łatwo wpleść w obiad lub kolację. Poniżej trzy przykłady.

Fasolka szparagowa
Fasolka szparagowa wzbogaca jadłospis w błonnik, beta-karoten, magnez, żelazo i witaminy z grupy B. Beta-karoten to barwnik, z którego organizm tworzy witaminę A. Latem masz świeżą fasolkę pod ręką. Jesienią i zimą wiele osób sięga po konserwową. Dlatego dobrze ją jeść, gdy jest w sezonie.

Szparagi zielone
Szparagi to ciekawy wybór dla kobiet planujących dziecko i dla kobiet w ciąży. Są dobrym źródłem folianów, czyli naturalnej formy kwasu foliowego. Dostarczają też beta-karotenu, witaminy C i glutationu. Zawierają również inulinę, którą zaliczamy do prebiotyków. Prebiotyk to składnik, którym karmią się pożyteczne bakterie jelitowe. Jeśli jesteś w ciąży, szczegóły jadłospisu ustal z lekarzem lub dietetykiem.

Botwinka
Botwinka dostarcza sporo błonnika i ma mało kalorii. Dlatego dobrze sprawdza się przy diecie odchudzającej. Zawiera witaminę C, foliany i składniki mineralne. Chłodnik z botwinki to klasyk lata, ale nie musisz się do niego ograniczać. Liście i łodygi możesz podać też na ciepło, jako dodatek do obiadu.
Jak włączyć wakacyjne superfoods do jadłospisu?

Dodawaj garść owoców do śniadania.
Maliny lub jagody do jogurtu czy owsianki to minuta pracy. Dzięki temu zaczynasz dzień od błonnika i antyoksydantów.

Zamień przekąskę.
Garść porzeczek zamiast słodkiej bułki to zwykle mniej kalorii. Dostajesz do tego więcej witaminy C.

Dodawaj garść owoców do śniadania.
Maliny lub jagody do jogurtu czy owsianki to minuta pracy. Dzięki temu zaczynasz dzień od błonnika i antyoksydantów.

Zamień przekąskę.
Garść porzeczek zamiast słodkiej bułki to zwykle mniej kalorii. Dostajesz do tego więcej witaminy C.

Dołóż warzywo do obiadu.
Fasolka, szparagi albo botwinka jako dodatek wzbogacają posiłek bez dużego wysiłku w kuchni.

Zmieniaj produkty.
Każdy z nich ma inny zestaw składników. Różnorodność daje więcej niż jedna "cudowna" jagoda.

Dołóż warzywo do obiadu.
Fasolka, szparagi albo botwinka jako dodatek wzbogacają posiłek bez dużego wysiłku w kuchni.

Zmieniaj produkty.
Każdy z nich ma inny zestaw składników. Różnorodność daje więcej niż jedna "cudowna" jagoda.
Wyobraź sobie ilustracyjny dzień: owsianka z malinami rano, fasolka do obiadu i garść porzeczek po południu. To nie jest rewolucja, a każdy z tych elementów dokłada coś od siebie.
Jeśli brakuje Ci czasu na planowanie, pomoże gotowy jadłospis. Gdy zależy Ci na układzie w duchu antyoksydacyjnym, sprawdź diety pudełkowe w katalogu Foodango i porównaj ich skład. Dobór diety zawsze dopasuj do swojej sytuacji zdrowotnej.
Więcej na ten temat przeczytasz w artykule: polskie superfoods.
Czego superfoods nie zrobią?
Superfoods wspierają zdrowie, ale go nie gwarantują. Garść jagód nie zrównoważy diety opartej na przetworzonych produktach. Żaden pojedynczy owoc nie leczy chorób i nie zastępuje leków.
Liczy się cały jadłospis. Owoce i warzywa to jego ważna część, ale potrzebujesz też białka, zdrowych tłuszczów i produktów zbożowych. Gdy masz wątpliwości, zapytaj dietetyka.
Ten tekst ma charakter informacyjny. Nie zastępuje porady lekarza ani dietetyka. Przed zmianą diety skonsultuj się ze specjalistą.
Najczęściej zadawane pytania
Czy "superfoods" to termin naukowy?
Nie. Nie ma jednej, oficjalnej definicji tego słowa. Zwykle opisuje nieprzetworzone produkty naturalne, które mają dużo składników odżywczych.
Czy muszę kupować egzotyczne produkty, żeby jeść superfoods?
Nie. Latem wiele takich produktów rośnie lokalnie. Maliny, porzeczki, jagody, aronia, fasolka szparagowa czy botwinka to sezonowe przykłady.
Czy owoce jagodowe pomagają w odchudzaniu?
Mają mało kalorii: garść porzeczek to około 35 kcal, malin około 30 kcal, a aronii około 20 kcal. Do tego dostarczają błonnika, który pomaga utrzymać prawidłową masę ciała. O efekcie decyduje jednak cały jadłospis, nie pojedynczy owoc.
Czy szparagi są polecane w ciąży?
Szparagi zielone są dobrym źródłem folianów, a te mają znaczenie dla kobiet planujących dziecko i w ciąży. Nie zastępują jednak zaleceń lekarza. Skład jadłospisu i ewentualną suplementację ustal z lekarzem lub dietetykiem.
Czy superfoods zastąpią zbilansowaną dietę?
Nie. To dodatek do jadłospisu, a nie jego podstawa. Najlepiej działa różnorodna dieta, w której sezonowe owoce i warzywa mają stałe miejsce.





