Dna moczanowa - jaką dietę stosować przy podagrze

Podagra, historycznie nazywana „chorobą królów”, to schorzenie, w którym nagły, rozdzierający ból stawu potrafi wybudzić z najgłębszego snu. Jeśli Twoje stawy są czerwone i gorące, a Ty gorączkowo wpisujesz w wyszukiwarkę, jak pozbyć się kwasu moczowego z organizmu, jesteś w dobrym miejscu.

Kluczem do odzyskania sprawności jest dieta niskopurynowa. W tym poradniku obalamy przestarzałe mity, które niepotrzebnie eliminują zdrowe produkty z Twojego menu.

Co to jest podagra, guzki dnawe i kwas moczowy?

Dna moczanowa (podagra) to metaboliczne zapalenie stawów, wywołane krystalizacją moczanu sodu w płynie stawowym. Kwas moczowy powstaje w wyniku rozpadu puryn – związków obecnych zarówno w naszych komórkach, jak i w pożywieniu. Gdy jego stężenie we krwi przekracza normę (hiperurykemia), zaczyna odkładać się w postaci ostrych kryształków, drażniących tkanki.

Przewlekła dnamoczanowa może prowadzić do powstania tzw. guzków dnawych (tofi), czyli złogów kwasu pod skórą rąk, stóp czy małżowin usznych. Jak zdiagnozować dnę moczanową? Kluczowe jest oznaczenie poziomu kwasu moczowego w surowicy krwi (norma to zazwyczaj <6 mg/dl) oraz dobowa zbiórka moczu.

Dna moczanowa – co jeść, czego unikać?

Fakty i mity: pomidory, kawa, cytryna a dna Moczanowa

Wokół jedzenia przy podagrze narosło wiele nieporozumień. Czas je wyjaśnić.

• Czy przy dnie moczanowej można pić kawę? Jest to prawda, regularne picie kawy (zarówno kofeinowej, jak i bezkofeinowej) wiąże się z niższym poziomem kwasu moczowego. Kawa zawiera polifenole, które poprawiają wrażliwość na insulinę, co ułatwia wydalanie kwasu przez nerki.

Uwaga! Jednocześnie kofeina zawarta w kawie i herbacie może powodować spadek wydalania kwasu moczowego

• Czy dnę moczanowę można leczyć cytryną? Prawdą jest, że witamina C i woda z cytryną alkalizują mocz. Zwiększenie pH moczu sprawia, że kwas moczowy lepiej się w nim rozpuszcza i jest sprawniej usuwany.

• Czy można jeść pomidory? Jest to mit, trzeba do nich podchodzić ostrożnie. Pomidory mają bardzo mało puryn. Jednak u niewielkiej grupy osób (ok. 20%) mogą one wywołać stan zapalny ze względu na glutaminiany. Jeśli po ich zjedzeniu nie czujesz pogorszenia, nie musisz z nich rezygnować.

• Czy przy dnie moczanowej można jeść jajka? Faktem jest to, że są idealnym źródłem białka oraz niemal całkowicie wolne od puryn.

• Czosnek i imbir: To naturalne „leki”. Mają silne działanie przeciwzapalne, które wycisza procesy chorobowe w stawach.

Warzywa purynowe: Dlaczego szparagi i kalafior są bezpieczne?

Przez lata pacjenci słyszeli, że szparagi i dna moczanowa to połączenie zakazane. Nowoczesna nauka obaliła ten pogląd. Badania opublikowane w New England Journal of Medicine (źródło: NEJM - Purine-Rich Foods and Gout) wykazały, że puryny pochodzenia roślinnego nie zwiększają ryzyka ataku dny.

Oznacza to, że kalafior i dna moczanowa czy cebula i dna moczanowa to bezpieczne relacje. Możesz bez obaw sięgać po szpinak czy strączki, o ile nie są one smażone na tłuszczu zwierzęcym. Rośliny te niosą ze sobą błonnik i witaminy, które chronią układ krwionośny.

Pieczywo, mięso i zupy na co dzień

Praktyczna dieta niskopurynowa wymaga zmiany nawyków w kuchni.

• Mięso: wybieraj tylko chude gatunki (indyk, królik). Limituj spożycie do 50-100g dziennie. Najzdrowszą metodą jest gotowanie w dużej ilości wody – puryny przechodzą do wywaru, który należy wylać.

• Zupy: tu obowiązuje absolutny zakaz zup na kościach i mięsie. Zupy przy dnie moczanowej przygotowuj wyłącznie na bazie włoszczyzny i oliwy.

• Pieczywo: wybieraj pełnoziarniste, żytnie pieczywo. Płatki owsiane i dna moczanowa to również świetne połączenie. Zawarty w nich błonnik wspiera gospodarkę cukrową, co pośrednio obniża poziom moczanów.\

Dieta Keto, kolagen i niski kwas moczowy

Współczesne trendy dietetyczne wymagają czujności u chorych na podagrę.

Dieta keto i dna moczanowa w początkowej fazie ketozy ciała ketonowe konkurują z kwasem moczowym o wydalanie w nerkach. Może to sprowokować silny atak dny. Choć redukcja wagi na keto jest korzystna, dieta ta wymaga ścisłego nadzoru lekarskiego.

Suplementy kolagenowe często są ekstraktami z chrząstek i skór, co może podnieść poziom puryn. Zaleca się ostrożność. Hipourykemia (<2 mg/dl) zdarza się rzadko, zwykle po przedawkowaniu leków takich jak allopurynol. Kwas moczowy jest ważnym antyoksydantem, więc jego skrajny niedobór może osłabiać ochronę neuronów.

Dieta niskopurynowa – jadłospis i przepisy (1 Dzień)

Oto prosty przykład, jak mogą wyglądać dieta niskopurynowa przepisy w praktyce:

Śniadanie: Owsianka na chudym mleku z tartym jabłkiem, cynamonem i szczyptą orzechów włoskich. Szklanka wody z cytryną.

II Śniadanie: Szklanka świeżych wiśni lub mrożony koktajl wiśniowy na bazie jogurtu naturalnego (wiśnie zawierają antocyjany obniżające poziom kwasu!).

Obiad: Zupa krem z kalafiora (na wywarze warzywnym), podana z brązowym ryżem, jajkiem sadzonym na odrobinie oliwy i dużą porcją surówki z marchwi.

Kolacja: Chleb żytni z chudym twarożkiem, rzodkiewką i szczypiorkiem.

Wzmianka od dietetyka

Przy dnie należy bardzo dużo pić, aby zwiększyć wydalanie kwasu moczowego z organizmu. Nawet 3-4l dziennie. Konieczna jest normalizacja masy ciała, ponieważ u osób z nadwagą i otyłością stężenie kwasu moczowego jest wyższe. Jendocześnie należy uważać na nadmierny i zbyt szybki spadek masy ciała - w takim przypadku często dochodzi do katabolizmu czyli rozpadu masy mięśniowej, a to również zwiększa stężenie kwasu moczowego we krwi.

FAQ

Czy zioła na podagrę działają?

Tak, pokrzywa, skrzyp polny oraz podagrycznik wspomagają pracę nerek i działają moczopędnie, co ułatwia eliminację kwasu moczowego.

Czego nie jeść przy dnie moczanowej na imprezach?

Unikaj alkoholu, karkówki z grilla i owoców morza.